بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ

بنام خدايى كه هم رحمتى عام دارد و هم رحمتى خاص به نيكان.

يا أَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ

تو اى جان با ايمان.

ارْجِعِي إِليٰ رَبِّكِ راضِيَةً مَرْضِيَّةً

خشنود و پسنديده به سوى پروردگارت باز گرد.

فَادْخُلِي فِي عِبادِي

و به صف بندگان من درآى.

وَ ادْخُلِي جَنَّتِي

و به بهشت من در آى.

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ لا أُقْسِمُ بِهٰذَا الْبَلَدِ

به نام خداى رحمان و رحيم،؛ گو اينكه حاجت به سوگند نيست ولى به اين شهر (مكه) سوگند مى‌خورم.

وَ أَنْتَ حِلٌّ بِهٰذَا الْبَلَدِ

شهرى كه تو در آن ساكن هستى.

وَ والِدٍ وَ ما وَلَدَ

و سوگند به آن پدرى كه اين شهر را بنا نهاد و فرزندى كه پديد آورد.

لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسانَ فِي كَبَدٍ

كه ما انسان را در رنج آفريده‌ايم.

أَ يَحْسَبُ أَنْ لَنْ يَقْدِرَ عَلَيْهِ أَحَدٌ

آيا گمان مى‌كند احدى بر او قدرت ندارد؟.

يَقُولُ أَهْلَكْتُ مالاً لُبَداً

نتيجه اين انكار معادلش اين شد كه وقتى اندك مالى را انفاق نمود از در منت‌گذارى گفت مال‌ بسيارى را از دست دادم.

أَ يَحْسَبُ أَنْ لَمْ يَرَهُ أَحَدٌ

آيا پنداشته كه احدى او (و انفاق او) را نمى‌بيند.

أَ لَمْ نَجْعَلْ لَهُ عَيْنَيْنِ

آيا براى او دو چشم قرار نداديم؟.

وَ لِساناً وَ شَفَتَيْنِ

و يك زبان و دو لب؟.

وَ هَدَيْناهُ النَّجْدَيْنِ

و او را به خير و شرش هدايت نموديم.

فَلَا اقْتَحَمَ الْعَقَبَةَ

پس چرا به مجاهده و كارهاى دشوار اقدام نكرد؟.

وَ ما أَدْراكَ مَا الْعَقَبَةُ

و تو چه مى‌دانى كه منظور از كار دشوار چيست؟.

فَكُّ رَقَبَةٍ

آزاد كردن برده.

أَوْ إِطْعامٌ فِي يَوْمٍ ذِي مَسْغَبَةٍ

و يا در روز قحطى سير كردن گرسنگان.

يَتِيماً ذا مَقْرَبَةٍ

يتيمى از خويشاوندان را.

أَوْ مِسْكِيناً ذا مَتْرَبَةٍ

يا مسكينى خاك‌نشين را غذا دادن.

ثُمَّ كانَ مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ تَواصَوْا بِالصَّبْرِ وَ تَواصَوْا بِالْمَرْحَمَةِ

تا از آن كسانى شود كه ايمان آوردند و يكديگر را به صبر و ترحم سفارش كردند.

أُولئِكَ أَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ

آنها اصحاب يمين هستند.

وَ الَّذِينَ كَفَرُوا بِآياتِنا هُمْ أَصْحابُ الْمَشْأَمَةِ

و كسانى كه آيه‌هاى ما را منكر شده‌اند اهل شئامت و نحوستند.

عَلَيْهِمْ نارٌ مُؤْصَدَةٌ

كه آتشى سرپوشيده بر آنان احاطه دارد.

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ وَ الشَّمْسِ وَ ضُحاها

بنام خداى رحمان و رحيم‌؛ سوگند به خورشيد و گسترش نور آن.

وَ الْقَمَرِ إِذا تَلاها

سوگند به ماه وقتى كه دنبال خورشيد مى‌رود.

وَ النَّهارِ إِذا جَلاَّها

و به روز سوگند وقتى كه همه جا را روشن مى‌سازد.

وَ اللَّيْلِ إِذا يَغْشاها

و به شب سوگند وقتى كه روى روز را مى‌پوشاند.

وَ السَّماءِ وَ ما بَناها

و سوگند به آسمان و كسى كه آن را بنا كرده.

وَ الْأَرْضِ وَ ما طَحاها

و سوگند به زمين و آنكه آن را بگسترد.

وَ نَفْسٍ وَ ما سَوَّاها

و سوگند به جان آدمى و آن كس كه آن را با چنان نظام كامل بيافريد.

فَأَلْهَمَها فُجُورَها وَ تَقْواها

و در اثر داشتن چنان نظامى خير و شر آن را به آن الهام كرد.

قَدْ أَفْلَحَ مَنْ زَكَّاها

(سوگند به اين آيات) كه هر كس جان خود را از گناه پاك سازد رستگار مى‌شود.

وَ قَدْ خابَ مَنْ دَسَّاها

و هر كس آلوده‌اش سازد زيانكار خواهد گشت.

كَذَّبَتْ ثَمُودُ بِطَغْواها

طايفه ثمود از غرور و سركشى دعوت پيامبر خود صالح را تكذيب كردند.

إِذِ انْبَعَثَ أَشْقاها

هنگامى كه شقى‌ترين آنها برانگيخته شد.

فَقالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ ناقَةَ اللَّهِ وَ سُقْياها

و رسول خدا (صالح) گفت: اين ناقه آيت خداست از خدا بترسيد و آن را سيراب كنيد.

فَكَذَّبُوهُ فَعَقَرُوها فَدَمْدَمَ عَلَيْهِمْ رَبُّهُمْ بِذَنْبِهِمْ فَسَوَّاها

آن قوم رسول را تكذيب و ناقه را پى كردند. خدا هم آنان را به كيفر ظلم و گناهشان هلاك ساخت و شهرشان را با خاك يكسان نمود.

وَ لا يَخافُ عُقْباها

و از عاقبت هلاكتشان پروايى نكرد.

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ وَ الضُّحيٰ

به نام خداوند بخشنده بخشايشگر.؛ سوگند به روز در آن هنگام كه نور خورشيد گسترده مى‌شود.

وَ اللَّيْلِ إِذا سَجيٰ

و سوگند به شب هنگام كه سكونت و آرامش مى‌بخشد.

ما وَدَّعَكَ رَبُّكَ وَ ما قَليٰ

كه پروردگارت نور وحى را از تو قطع نكرده و تو را مورد خشم قرار نداده است.

وَ لَلْآخِرَةُ خَيْرٌ لَكَ مِنَ الْأُوليٰ

و مسلما آخرت براى تو از دنيا بهتر است.

وَ لَسَوْفَ يُعْطِيكَ رَبُّكَ فَتَرْضيٰ

و پروردگارت به زودى عطايى مى‌كند كه راضى شوى.

أَ لَمْ يَجِدْكَ يَتِيماً فَآويٰ

آيا نبود كه تو را يتيم يافت و سپس پنا داده؟.

وَ وَجَدَكَ ضَالاًّ فَهَديٰ

و آيا نبود كه راه به جايى نمى‌بردى قدم به قدم هدايتت كرد؟.

وَ وَجَدَكَ عائِلاً فَأَغْنيٰ

و تهى دستت يافت پس بى‌نيازت نمود.

فَأَمَّا الْيَتِيمَ فَلا تَقْهَرْ

حال كه چنين است پس هيچ يتيمى را از روى قهر خوار مشمار.

وَ أَمَّا السَّائِلَ فَلا تَنْهَرْ

و هيچ سائلى را مرنجان.

وَ أَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثْ

و نعمت پروردگارت را با رفتار و گفتارت بازگو كن.